Functionaliteit en duurzaamheid zijn nog steeds de belangrijkste eisen als het om ziekenhuismeubilair gaat. Maar de vormgeving ervan is steeds belangrijker geworden. Scope Design & Strategy en npk industrial design zetten zich gezamenlijk aan de schone taak voor Schell Industries een ziekenhuisbed te ontwerpen dat ook flexibiliteit en een aantrekkelijk design aan die eisen toevoegt.

Een beduidend beter bed………..

In een charmante, kronkelige, rommelige slingerstraat in harte Amersfoort bevindt zich het bureau van Scope Design & Stratgey. Binnen is het allesbehalve schattig en rommelig. Orde en strategisch overzicht heersen; praktische, efficiënte oplossingen worden hier gezocht en gevonden. Kronkelig is wellicht wel toepasselijk. Want alleen met prettig afwijkende hersenkronkelingen kun je origineel werk afleveren. Zoals hun werk voor Schell Industries bewijst. Dit fabriceert als enige in Nederland bedden voor ziekenhuizen en zorginstellingen. Vorig jaar begon de zoektocht naar een bureau dat Schell Industries hét ziekenhuisbed zou kunnen leveren. Denkcapaciteit op het gebeid van zowel vormgeving als constructie waren daarbij een vereiste. Uiteindelijke bleef Scope Design & Strategy over, dat promt een samenwerking met npk industrial design voorstelde. ‘Onze sterkte ligt op beleving van vormgeving’, verklaart Simon de Jong van Scope. ‘npk Is naast vormgeving ook gedegen in productontwikkeling. Techniek en vormgeving vloeiden zo mooi in elkaar over.’ Zijn Scope-collega Onna van der Veer en Hans Antonissen van npk knikken instemmend. Daarnaast was het team van Schell Industries ook van groot belang bij het totstandkomen van het ziekenhuisbed, geven beide bureaus ruiterlijk toe. De briefing was zakelijk: Ontwerp een nieuw ziekenhuisbed dat zicht onderscheidt in een eenvormige markt, waar praktisch gemak, duurzaamheid en functionaliteit vooropstaan.

……coccoon
Functionaliteit en duurzaamheid zijn nog steeds de belangrijkste eisen als het om ziekenhuismeubilair gaat. Maar de vormgeving ervan is steeds belangrijker geworden, zo leert de groeiende vraag vanuit ziekenhuizen. Dus posteerden drie ontwerpers van elk bureau zicht aan hoofd- en voeteinde van het archetypische ziekenhuisbed en kwamen unaniem tot de slotsom dat dat toch veel beter kon. Lag het onwerpaccent aanvankelijk meer bij Scope, later verschoof de focus naar npk. In gezamenlijk workshops namen brainstroms en schetsen een belangrijke plek in. Daartoe behoorden ook excursies naar diverse ziekenhuizen. Bedden van de concurrent werden nauwlettend beschouwd, waarbij driftig aantekeningen werden gemaakt en foto’s en video’s geschoten. Conclusies van deze medische uitstapjes: de mogelijkheid tot verstelling van het bed is belangrijk, lichtheid is geboden bij het verslepen (liever een dan twee verplegers moeten een bed kunnen verrijden) en de nadelen van het uitzwaaien van een hek dienen te worden ondervangen. ‘Daarnaast’, vult De Jong aan,’ moeten in het ontwerp liefst zo min mogelijk motoren en andere technische apparatuur zichtbaar zijn.’ Van der Veen: ‘Bij kijkdagen van diverse merken ziekenhuismeubilair loopt men instinctief naar het meest aantrekkelijke bed toe. Bij de selectieprocedure telt het gedrag daarbij wel zwaar mee. En dat berust grotendeels op emotionele overwegingen.’ Het bedontwerp rust op drie pijlers: lichtgewicht, een vriendelijke uitstraling en flexibele veiligheidshekken. Neem het zogenaamde “onrusthek”: het veiligheidshek dat het liggedeelte heel of gedeeltelijk afbakent. De briefing vermeldde dat de bediening van het hek iets nieuws moest zijn, waardoor het verplegend personeel minder handelingen dient te verrichten. In het belang van de gebruikers moest het gemakkelijk bedienbaar en vanzelfsprekend zijn, opdat verplegend personeel intuïtief direct weet wat met het bed mogelijk is. Gebruiksgemak betekent in dit geval zo min mogelijk knoppen op het bed om het naar beneden te klappen. Daaraan hebben de bureaus gehoor gegeven. Het ontwerp zorgt er ook voor dat het wegklappen van het hek geen grote uitzwaai geeft in de hoogste stand. En ten slotte klapt het kek in zijn geheel tot onder het bed weg. Zo kan het verplegend personeel zo dicht mogelijk bij het matras staat – hetgeen
arbo-gewijs beter voor de rug is – en de patiënt zo goed mogelijk helpen. Bij de uitwerking van het ontwerp vallen in de kleurstellingen van hoofd- en voetbord – normaliter een uit hout bestaande rechte plaat – de zachte, organische vormen en de gele kleur op.
Termen als de ‘zacht-geometrisch’ en ‘helder en soft-tone’ vallen als omschrijving van de combinatie van geometrische met ronde vormen. De naam van het ontwerp, Cocoon, verbaast niet. ‘Hoewel we het zo opgeruimd mogelijk wilde houden, waren we tegelijkertijd op zoek nar geborgenheid’, vertelt Van der Veen. ‘Die geborgenheid was aanvankelijk veel verder uitgedacht, waarbij we ons van alles voorstelden’, vult De Jong aan. ‘Dat bleek niet altijd realiseerbaar. We hebben het Maya-principe van Raymond Loewie toegepast: zo ver mogelijk gaan maar iets wel binnen de acceptatiegrens maken. Je kunt je natuurlijk te buiten gaan aan pimpelpaars en de meest buitenissige vormen, maar het moet eerst en vooral wel op een ziekenhuisbed lijken.

…….eenheid
Waren de borden vroeger van staal (‘volker’) en gemiddeld 12 kg zwaar, dit bord is niet zwaarder dan 5 kg (ter vergelijking: een bed was 220 is nu 145 kg.) Een composietmateriaal van allerlei vezels (glasvezels in dit geval) werd gevonden en in een mal gelegd waarna er een hars aan werd toegevoegd. Zodat het in elke gewenste vorm kon worden gekneed. Antonissen: ‘Belangrijk is dat het verplegend personeel bij reanimaties het zogenaamde “eindbord” – voeteind – snel weg moet kunnen halen. Niet te zwaar is dan van belang. Het is een optelsom van verschillende zaken. Zo moeten afmetingen van een stang altijd hetzelfde zijn. Het bedieningspaneel is vaak los, nu is het geïntegreerd in het moedel. Het is meer een eenheid’. Het bed is gepresenteerd in een ziekenhuis aan het verplegend personeel en later op de Zorgtotaal-beurs. Met name de gebogen, zachte randen sloegen aan, vertelt Steven de Vries van Schell Industries: ‘De hele uitstraling is ondanks de hekken toch vriendelijk en uitnodigend. En daarna blijkt dat zelfs de originaliteit ook in het functionele van het hek zit.’ De klant kan een hek kiezen in drie varianten, die, en dat is volgens de opdrachtgever uniek, flexibel en praktisch afneembaar zijn. Er zijn ook varianten te bedenken waarbij deelbare hekken of bepaalde lengten ervan worden vervaardigd. Een andere noviteit is de manier waarop het matras (de bedbodem) beweegt. Om comfort te optimaliseren wordt ervoor gezorgd dat wanneer de patiënt omhoog komt en zijn rug strekt, hij zo goed mogelijk wordt ondersteund door een ergonomisch meegaand matras. Al met al een stevige kruisbestuiving tussen twee bureaus en de opdrachtgever, vinden alle. Diverse bedden staan in het ziekenhuis in een testopstelling en worden verplegend personeel gecontroleerd op techniek, veiligheid en ontwerp, waarna productie plaatsvindt in drie vestigingen van Schell Industries: in Nederland (Limburg), België en Polen. Diverse kleine kunststofonderdelen en matrijzen zijn afkomstig uit China.
Begin november werd het bed getoond op de Medica in Düsseldorf, de belangrijkste beurs op het gebied van medische apparatuur en meubilair. Op dit moment zijn de eerste reacties op de beurs bemoedigend, aldus een verheugde De Vries. Duitsland is een vrij nieuwe markt, waar een hele nieuwe tak van verkoop wordt opgezet door Schell Industries, dat tot nog toe voornamelijk actief was in Nederland en België. Met hun nieuwe paradepaardje op wieltjes glijden ze in ieder geval lichtgewicht en vol aantrekkingskracht het land van de oosterburen binnen.

pers

persbericht 2 juli 2010
De Compulz® is finalist voor de Dutch Design Awards 2010
De Compulz® die wij voor onze opdrachtgever Smooles bv ontwikkelden, is als finalist geselecteerd in de categorie Best Industrieel Product.

publicatie in nrc 06-05-2010
Medicijntrouw
Marlies van Dullemen en haar team van het industrieel ontwerpbureau NPK design uit Leiden bedacht tien jaar geleden al het concept voor de Pico.

persbericht 11 december 2009
‘Gio’ Goed Industrieel Ontwerp Erkenningen 2009 uitgereikt
npk design viermaal in de prijzen, special award ‘Respect’.

publicatie in dagblad de Pers 23-4-2009
Snel en simpel DNA testen
Een grappige bijkomstigheid is dat de FlexArrayer ontworpen is door het bekende industriële ontwerpbureau NPK uit Leiden. ‘We krijgen veel complimenten voor het ontwerp van de FlexArrayer’, zegt Dom.

publicatie in Moebel Interior Design 3-2009
Magic Formula
The international 'npk design team' is known for developing high-grade industrial products.

publicatie in Identity Matters 2-2009
de oplossingen van npk design
De meest recente 'proeve van bekwaamheid' is volgens Oberdorf: de Migo productserie, bestaande uit een serie kinderzitjes en strollers, die zich kenmerken door innovatieve functionaliteit.’

publicatie in Industrial Fire Journal
Evacuation via electromagnetic induction power
Paul Monks of Dutch-based RVES is developing LifeSlide, a revolutionary new product that will put evacuees safely back on the ground in a matter of minutes.

Nederlands-Indiase samenwerking in ontwerpwereld
Bundeling van krachten door npk design en het Indiase Elephant Strategy & Design
In het kader van de Nederlandse economische handelsmissie naar India van 8 t/m 13 februari, hebben npk design en het Indiase ontwerpbureau Elephant Strategy & Design een samenwerkingsovereenkomst getekend.

publicatie ANWB bewegwijzeringsysteem
“Orientierung & Identität: Porträts internationaler Leitsysteme”
In dit overzichtswerk van Erwin Bauer en Dieter Mayer zijn 17 Europese projecten geselecteerd, die illustratief zijn voor het interdisciplinaire werkveld van bewegwijzeringontwerp (signage).

publicatie in AD Rotterdams Dagblad 15-10-2008
Nieuw uiterlijk voor heel Rotterdam
Rotterdam krijgt haar eigen Amsterdammertje. Bureau npk design uit Leiden legt momenteel de laatste hand aan het ontwerp.

publicatie in Trouw 15-10-2008
Is het kunst of design?
15 oktober jl. verscheen de Trouw met een speciale bijlage over de Dutch Design Week in Eindhoven (18-26 oktober). In deze bijlage achtergronden over Nederlandse productontwerpers.

npk 30 jaar
Feest
Vrijdag 19 september jl. vierde npk design haar 30ste verjaardag in de hoofdvestiging te Leiden. Relaties, oud collega’s, medewerkers, vrienden en familie kregen een ‘kijkje in de keuken’ van de ontwerpstudio’s. Daarna volgde een informeel diner aan lange tafels op het binnenplein.

publicatie in European Business Design 1
Hamax PLUS System
‘Key to the success of a design project are a shared enthusiasm and a ‘dream’ of what you want to achieve with the project.’

publicatie in Identity Matters 11-2007
Een beduidend beter bed………
‘npk Is naast vormgeving ook gedegen in productontwikkeling. Techniek en vormgeving vloeiden zo mooi in elkaar over.’

publicatie in Sketching - drawing techniques for product designers
Twee npk projecten in handboek schetsen
Due to the complex curvature transitions, cross sections are added to clarify the intended shape and keep it symmetrical.

publicatie in Product 09-2007
Wow! Ons product kan veel beter!
Zo af en toe worden er producten geïntroduceerd die wél iets nieuws brengen. Ze koppelen vernuft aan een fraaie vorm.

publicatie in Technisch Weekblad 08-2007
Meer dan een mooi jasje
Industrieel ontwerpen bevindt zich op het grensvlak van ambacht en toegepaste wetenschap. Duidelijkheid is tegenwoordig troef: ‘Weg met allerlei fratsen!’

publicatie op RaceExpress.com
Ontwerper A1 Team Nederland-livery: "Een hi-tech uitstraling"
Janwillem Bouwknegt bleek uit meer dan duizend deelnemers het beste ontwerp voor de nieuwe A1 Team Nederland bolide te hebben ingezonden.

publicatie in Items 10-2006
Vital Selectra E in rubriek Na Dato
Een voorbeeld van Dutch Design dat de wereld stilzwijgend, bijna anoniem, veroverde.

publicatie in “Orientierungssysteme und Signaletik” 2006
Vermelding van npk projecten in Duits handboek
In dit handboek voor architecten, product- en grafisch ontwerpers worden drie npk projecten uitgebreid behandeld.

publicatie in Link 10-2006
Amsterdamse tramhaltes met grandeur
Het Leidse npk design kreeg de opdracht om de meest uiteenlopende elementen voor de vijftien kilometer lange lijn te verzorgen.

persbericht 23 mei 2006
Nieuwe partners bij npk design
Herman van der Vegt en Janwillem Bouwknegt zijn de nieuwe partners bij npk design in Leiden.

publicatie in Product 05-2006
IOers versus architecten
Het valt npk managing partner Jan Witte op dat naamsbekendheid bij architecten belangrijker is dan bij IOers. “De naam van een ontwerper wordt bijna nooit verbonden aan een product.

publicatie in Jaarboek Architectuur in Nederland 2005/06
IJtram, halte Rietlanden
De masten en de abri’s (sommige met verwarming), ontworpen door NPK industrieel vormgevers, zijn overal langs het tracé hetzelfde.

publicatie in Jaarboek Architectuur in Nederland 2005/06
Woonhuis
Het huis is opgebouwd uit twee basisvolumes, kap en plint. Uit het souterrain verrijzen gedromde, gelamineerde houten spanten.

publicatie in BN/deStem
Blikvanger in jachthaven Drimmelen
Het ontwerp van npk design uit Leiden is zo bijzonder dat het is voorgedragen voor de Welstandsprijs van de provincie Noord-Brabant.

BasicPhone als beste getest in consumentengids februari 2006
Bellen zonder gedoe
Een panel van mogelijke gebruikers testte een aantal mobieltjes en vindt de BasicPhone veruit de prettigste ouderen-gsm.

publicatie in Vormgeving 2005
Introductie BeerTender
De BeerTender van npk is een mooi, strak en functioneel apparaat. Het is dan ook niet verwonderlijk dat het een Red Dot Award in Duitsland wist te winnen.

published Identity Matters 11-2005
BasicPhone
The Dutch firm NPK (with Chess, it ’s technology partner) designed the phone to comfort users by referencing the familiar: a ubiquitous telephone handset from the 70’s.

The Foreign Affairs of Dutch Design
reizende tentoonstelling in Beurs van Berlage
De reizende tentoonstelling is van 14 juli t/m 21 augustus te zien in de Amsterdamse Beurs van Berlage. Ook werk van npk design is te zien.

Red Dot Award
BeerTender ontvangt Red Dot Award
Uit meer dan 1800 inzendingen uit 36 landen heeft een internationale jury van ontwerpers, architecten en kunstenaars, een Red Dot Award aan BeerTender toegekend.

realisatie IJ-tram voltooid
npk design trots op resultaat!
Het project is nu na 8 jaar helemaal voltooid. De IJ-tram rijdt na een feestelijke inwijding vanaf 29 mei tussen het Centraal Station en de nieuwe woonwijk IJburg.

tentoonstelling in stedelijk musem
Nest. Ontwerpen voor het interieur
Donderdag 18 februari jl opende het Stedelijk Museum te Amsterdam de tentoonstelling Nest. Ontwerpen voor het interieur, Voorstel tot Gemeentelijke Kunstaankopen 2004.

publicatie in Identy Matters 12-2004
The battle of the Beertender
In 1999 werd het industriële designbureau n|p|k door bierbrouwerij Heineken benaderd om te helpen bij de ontwikkeling van een huistap. Vijf jaar later werd de Heineken Beertender gepresenteerd.